Chircare: Difference between revisions

From Wikitzionàriu de Acadèmia de su Sardu
m Cuncorda sa pàgina de manera automàtica
m Cuncorda sa pàgina de manera automàtica
Line 25: Line 25:
''Esemprus / Esempros'':  
''Esemprus / Esempros'':  


* est chirchendhe asséliu
* sa zustíssia li at chircadu totu sa domo


* pisedhu, no chirches a chie no ti chircat!
* innui prus aprodu apu a cicai si custu mari miu est chentza de portu? (B.Lobina)


* sa zustíssia li at chircadu totu sa domo
* non mi tochis ca non ti circu!


* istades dai su manzanu a su sero chirchendhe a s'unu e a s'àteru!
* fit chilchenne s'interrutore pro atzènnere sa lughe


* so andhadu a s'ispidale a chircare un'amigu malàidu
* ma chie ti at chircadu, a tie: aite ti pones in mesu, como?!


* mi chirco in busaca si zuto dinari
* mi chirco in busaca si zuto dinari
* istades dai su manzanu a su sero chirchendhe a s'unu e a s'àteru!


* s'abe chircat su fiore
* s'abe chircat su fiore


* ma chie ti at chircadu, a tie: aite ti pones in mesu, como?!
* aite chircas azudu a cudhu isentu?!
 
* est chirchendhe asséliu
 
* no ndhe li chircant, no ndhe bendhet e no ndhe batit, cosa gai, custa butega!


* eus a cicari de crariri cancuna cosa
* eus a cicari de crariri cancuna cosa


* si su dannu lu as fatu tue, sa zustíssia no chircat a mie
* pisedhu, no chirches a chie no ti chircat!


* chirca de fàghere impresse!
* chirca de fàghere impresse!


* non mi tochis ca non ti circu!
* si su dannu lu as fatu tue, sa zustíssia no chircat a mie


* aite chircas azudu a cudhu isentu?!
* so andhadu a s'ispidale a chircare un'amigu malàidu
 
* no ndhe li chircant, no ndhe bendhet e no ndhe batit, cosa gai, custa butega!
 
* fit chilchenne s'interrutore pro atzènnere sa lughe


* crica de caminare sentza chi tegnas paura
* crica de caminare sentza chi tegnas paura
* innui prus aprodu apu a cicai si custu mari miu est chentza de portu? (B.Lobina)


''Etimologia'': ltn. circare
''Etimologia'': ltn. circare
Line 65: Line 65:
''Scera de lema / Ischera de lema'': vrb
''Scera de lema / Ischera de lema'': vrb


''Tradusiduras'': procurare, esígere, procacciare
''Tradusiduras'': procacciare, procurare, esígere


''Sinònimus / Sinònimos'': [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/abbogiare abbogiare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acatare acatare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acurumai acurumai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aprovistare aprovistare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/arragolli arragolli], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/bruscare bruscare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/chilcare chilcare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/imbènnere imbènnere], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/pelcutzare pelcutzare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/sdurri sdurri]
''Sinònimus / Sinònimos'': [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/abbogiare abbogiare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acatare acatare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acurumai acurumai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aprovistare aprovistare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/arragolli arragolli], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/bruscare bruscare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/chilcare chilcare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/imbènnere imbènnere], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/pelcutzare pelcutzare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/sdurri sdurri]


''Esemprus / Esempros'':  
''Esemprus / Esempros'':  
* ant chircadu s'àidu e crobadu de si ndhe essire


* chi agiuet a su fatore a crobare prontamente missu o àtera zente (F.I.Mannu)
* chi agiuet a su fatore a crobare prontamente missu o àtera zente (F.I.Mannu)


* a babbu miu dh'apu a cuberai in domu?
* a gràscia chi lu avio cuverau cussu pacu de cosa chi giuchio!
 
* a su càntaru assortint is fémminas cun is brocas po coborai s'abba de bufai


* su ciuérgiu e s’ílixi si cuberant in atrus logus puru, ma su sardu dhu manixaus nosu feti!
* su ciuérgiu e s’ílixi si cuberant in atrus logus puru, ma su sardu dhu manixaus nosu feti!


* canno cantat mannai deo cobero totu is allegas
* candho, zente mia, as a crobare asséliu?! (A.Canalis)


* a gràscia chi lu avio cuverau cussu pacu de cosa chi giuchio!
* at cicau acantu fuat s'iscusórgiu e dhui at cuberau cinixu
 
* pregaus a Deus po chi si agiudit a coberai is grandus valoris de sa vida


* s'assessori mi at donau apuntamentu, ma no si est fatu coberai
* s'assessori mi at donau apuntamentu, ma no si est fatu coberai


* at cicau acantu fuat s'iscusórgiu e dhui at cuberau cinixu
* a babbu miu dh'apu a cuberai in domu?


* comenti at a ai fatu a coberai totu cussu dinai!
* a su càntaru assortint is fémminas cun is brocas po coborai s'abba de bufai


* mira, santutza de oro, apo pérdidu su coro: no lu apas crobadu tue? (Grolle)
* mira, santutza de oro, apo pérdidu su coro: no lu apas crobadu tue? (Grolle)


* candho, zente mia, as a crobare asséliu?! (A.Canalis)
* comenti at a ai fatu a coberai totu cussu dinai!


* mi addulcat su coro s'ammentu, ma no ti tia chèrrere prus crobare
* is pagus postus in Sardigna funt coberaus cun ispintas políticas


* is pagus postus in Sardigna funt coberaus cun ispintas políticas
* canno cantat mannai deo cobero totu is allegas


* ant chircadu s'àidu e crobadu de si ndhe essire
* pregaus a Deus po chi si agiudit a coberai is grandus valoris de sa vida


* at già crobadu su sonnu chi fit perdendhe
* at già crobadu su sonnu chi fit perdendhe
* mi addulcat su coro s'ammentu, ma no ti tia chèrrere prus crobare


''Etimologia'': spn.
''Etimologia'': spn.
Line 122: Line 122:


''Esemprus / Esempros'':  
''Esemprus / Esempros'':  
* cun sa làurea in manos diat pòdere sograre unu tribballu prus a zéniu suu (C.Frau).


* s’abbocau est sograndhe incàrrigos de importu in dónnia parte e logu
* s’abbocau est sograndhe incàrrigos de importu in dónnia parte e logu
* cun sa làurea in manos diat pòdere sograre unu tribballu prus a zéniu suu (C.Frau).
{{!}}}
{{!}}}


Line 255: Line 255:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/coberài coberài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/coberài coberài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} coberai
{{!}} coberai
{{!}} campidanesu
{{!}} campidanesu
Line 263: Line 263:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/coberàre coberàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/coberàre coberàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} coberare
{{!}} coberare
{{!}} logudoresu
{{!}} logudoresu
Line 279: Line 279:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/coborài coborài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/coborài coborài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}}  
{{!}}  
{{!}}  
{{!}}  
Line 287: Line 287:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cobràre cobràre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cobràre cobràre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} cobrare
{{!}} cobrare
{{!}} logudoresu
{{!}} logudoresu
Line 311: Line 311:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/corbài corbài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/corbài corbài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} corbai
{{!}} corbai
{{!}} campidanesu
{{!}} campidanesu
Line 335: Line 335:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/crobàre crobàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/crobàre crobàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} crobare
{{!}} crobare
{{!}} logudoresu
{{!}} logudoresu
Line 343: Line 343:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cropàre%202 cropàre 2]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cropàre%202 cropàre 2]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} cropare
{{!}} cropare
{{!}} logudoresu
{{!}} logudoresu
Line 351: Line 351:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuberài cuberài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuberài cuberài]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} cuberai
{{!}} cuberai
{{!}} campidanesu
{{!}} campidanesu
Line 359: Line 359:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuberàre cuberàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuberàre cuberàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} cuberare
{{!}} cuberare
{{!}} logudoresu
{{!}} logudoresu
Line 367: Line 367:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuberàri cuberàri]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuberàri cuberàri]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}}  
{{!}}  
{{!}}  
{{!}}  
Line 391: Line 391:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuperàre cuperàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuperàre cuperàre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} cuperare
{{!}} cuperare
{{!}} logudoresu
{{!}} logudoresu
Line 399: Line 399:
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuveràre cuveràre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cuveràre cuveràre]
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} vrb
{{!}} rowspan="1" {{!}} procurare, esígere, procacciare
{{!}} rowspan="1" {{!}} procacciare, procurare, esígere
{{!}} cuverare
{{!}} cuverare
{{!}} logudoresu
{{!}} logudoresu

Revision as of 10:16, 22 January 2023

Custu lema bolit ancora averiguau.
Custu lema bolet ancora averiguadu.


chircare [chir.cà.re], circai [cir.cà(.)i] v {cercare} ⇐ chilcare, cicai, circare, cricai, cricare.

Informus giogràficus / Informos geogràficos

Cali variantis imperais in bidda? Scrii-si-ddu o manda-sì un' àudiu.
Cale variantes impitades in bidda? Iscrie-nos-lu o mànda-nos un' àudiu.
Map

Àudius / Àudios

Comenti ddu pronuntziais in bidda? Manda-sì un' àudiu.
Comente lu pronuntziades in bidda? Mànda-nos un' àudiu.
Fueddanti /
Faeddante
LoguMacro-bariedadi /
Macro-bariedade
LemasIPAÀudiu
IvoPronùntzia standardCampidanesucircai
MirianaPronùntzia standardLogudoresu-Nugoresuchircare


Informus de circa / Informos de chirca

Informus de su Puddu / Informus dae su Puddu

Lemas: chilcàre, chircàre, cicài 1, cicàri, circàe, circài, circàre, circàri, cricài, cricàre

Scera de lema / Ischera de lema: vrb

Tradusiduras: cercare

Sinònimus / Sinònimos: abbisitai, acriminai, afuritai, chertorare, incrupai, pedie

Esemprus / Esempros:

  • sa zustíssia li at chircadu totu sa domo
  • innui prus aprodu apu a cicai si custu mari miu est chentza de portu? (B.Lobina)
  • non mi tochis ca non ti circu!
  • fit chilchenne s'interrutore pro atzènnere sa lughe
  • ma chie ti at chircadu, a tie: aite ti pones in mesu, como?!
  • mi chirco in busaca si zuto dinari
  • istades dai su manzanu a su sero chirchendhe a s'unu e a s'àteru!
  • s'abe chircat su fiore
  • aite chircas azudu a cudhu isentu?!
  • est chirchendhe asséliu
  • no ndhe li chircant, no ndhe bendhet e no ndhe batit, cosa gai, custa butega!
  • eus a cicari de crariri cancuna cosa
  • pisedhu, no chirches a chie no ti chircat!
  • chirca de fàghere impresse!
  • si su dannu lu as fatu tue, sa zustíssia no chircat a mie
  • so andhadu a s'ispidale a chircare un'amigu malàidu
  • crica de caminare sentza chi tegnas paura

Etimologia: ltn. circare

Lemas: coberài, coberàre, coborài, cobràre, corbài, crobàre, cropàre 2, cuberài, cuberàre, cuberàri, cuperàre, cuveràre

Scera de lema / Ischera de lema: vrb

Tradusiduras: procacciare, procurare, esígere

Sinònimus / Sinònimos: abbogiare, acatare, acurumai, aprovistare, arragolli, bruscare, chilcare, imbènnere, pelcutzare, sdurri

Esemprus / Esempros:

  • ant chircadu s'àidu e crobadu de si ndhe essire
  • chi agiuet a su fatore a crobare prontamente missu o àtera zente (F.I.Mannu)
  • a gràscia chi lu avio cuverau cussu pacu de cosa chi giuchio!
  • su ciuérgiu e s’ílixi si cuberant in atrus logus puru, ma su sardu dhu manixaus nosu feti!
  • candho, zente mia, as a crobare asséliu?! (A.Canalis)
  • at cicau acantu fuat s'iscusórgiu e dhui at cuberau cinixu
  • s'assessori mi at donau apuntamentu, ma no si est fatu coberai
  • a babbu miu dh'apu a cuberai in domu?
  • a su càntaru assortint is fémminas cun is brocas po coborai s'abba de bufai
  • mira, santutza de oro, apo pérdidu su coro: no lu apas crobadu tue? (Grolle)
  • comenti at a ai fatu a coberai totu cussu dinai!
  • is pagus postus in Sardigna funt coberaus cun ispintas políticas
  • canno cantat mannai deo cobero totu is allegas
  • pregaus a Deus po chi si agiudit a coberai is grandus valoris de sa vida
  • at già crobadu su sonnu chi fit perdendhe
  • mi addulcat su coro s'ammentu, ma no ti tia chèrrere prus crobare

Etimologia: spn.

Lemas: grobbàre

Scera de lema / Ischera de lema: vrb

Sinònimus / Sinònimos: coberai

Esemprus / Esempros:

  • de cussa cosa ndhe apo grobbatu una dusina.
Lemas: sogràre

Scera de lema / Ischera de lema: vrb

Sinònimus / Sinònimos: coberai, pelcutzare

Esemprus / Esempros:

  • cun sa làurea in manos diat pòdere sograre unu tribballu prus a zéniu suu (C.Frau).
  • s’abbocau est sograndhe incàrrigos de importu in dónnia parte e logu

Acrobamentu de is fueddàrius / Acrobamentu de sos faeddàrios

Forma in s' ortografia nosta /
Forma in s' ortografia nostra
Fueddu in su Puddu /
Allega in su Puddu
Scera de lema in su Puddu /
Ischera de lema su Puddu
Tradusidura in su Puddu Fueddu in su Rubattu /
Allega in su Rubattu
Bariedadi in su Rubattu Tradusiduras in su Rubattu
acropare accropare logudoresu accoppiare, -arsi
addobbare addobbare logudoresu bastonare, battere, buscare, bussare, collidere, colpire, guarnire, malmenare, menare, percuotere, picchiare, sorbottare, tamburare, zombare
chertare chertare logudoresu abbaruffare, altercare, contendere, contestare, controvertere, disputare, litigare, piatire, pugnare, ricercare, riottare, rissare, rivaleggiare, tumultuare
chilcare chilcàre vrb cercare
chircare chircàre vrb cercare chircare logudoresu buscare, cercare, frugacchiare, indagare, perscrutare, procacciare, questuare, ricercare, scrutare, speculare
cicai cicài 1 vrb cercare ciccai campidanesu cercare, ciccare, masticare, stabaccare, tabaccare
cicare ciccare logudoresu adirarsi, ciccare, fumare, indispettire, masticare, stabaccare, tabaccare, anche: adirarsi, sdegnarsi, indispettirsi, masticare il tabacco
cicari cicàri vrb cercare
circae circàe vrb cercare
circai circài vrb cercare circai campidanesu buscare, cercare, perscrutare, procacciare, ricercare, speculare
circare circàre vrb cercare
circari circàri vrb cercare
clobare clobare logudoresu accoppiare, -arsi
clopare clopare logudoresu accoppiare, -arsi
coberai coberài vrb procacciare, procurare, esígere coberai campidanesu acquistare, esigere, incassare, intascare, riscuotere, trovare
coberare coberàre vrb procacciare, procurare, esígere coberare logudoresu acquistare, esigere, riscuotere
coberri coberri campidanesu accoppiare, -arsi, chiavare, coprire, copulare, introitare, larvare, montare
coborai coborài vrb procacciare, procurare, esígere
cobrare cobràre vrb procacciare, procurare, esígere cobrare logudoresu acquistare, comprare
coderare coderare logudoresu esigere
comperare comperare logudoresu comprare
corbai corbài vrb procacciare, procurare, esígere corbai campidanesu procurare, trovare
cricai cricài vrb cercare criccai campidanesu cercare
cricare cricàre vrb cercare cricare logudoresu cercare
crobare crobàre vrb procacciare, procurare, esígere crobare logudoresu accoppiare, -arsi, acquistare, appaiare, esigere, riscuotere, trovare
cropare cropàre 2 vrb procacciare, procurare, esígere cropare logudoresu abbinare, accoppiare, -arsi, appaiare
cuberai cuberài vrb procacciare, procurare, esígere cuberai campidanesu acquistare, esigere, procurare, recuperare, trovare
cuberare cuberàre vrb procacciare, procurare, esígere cuberare logudoresu acquistare, esigere, recuperare, riscuotere, trovare
cuberari cuberàri vrb procacciare, procurare, esígere
cuberri cuberri campidanesu accoppiare, -arsi
cumporare cumporare logudoresu comprare
cuperare cuperàre vrb procacciare, procurare, esígere cuperare logudoresu recuperare, ricuperare
cuverare cuveràre vrb procacciare, procurare, esígere cuverare logudoresu approntare, procurare
grobbare grobbàre vrb
lobai lobai campidanesu accoppiare, -arsi
recuperare recuperare logudoresu recuperare, ricuperare
sograre sogràre vrb

Arresùmini generali / Resùmene generale

  • Campidanesu: cicai, circai, coberai, coberri, corbai, cricai, cuberai, cuberri, lobai
  • Logudoresu: acropare, addobbare, chertare, chircare, cicare, clobare, clopare, coberare, cobrare, coderare, comperare, cricare, crobare, cropare, cuberare, cumporare, cuperare, cuverare, recuperare
  • No siguru: chilcare, cicari, circae, circare, circari, coborai, cuberari, grobbare, sograre