Agatai: Difference between revisions

From Wikitzionàriu de Acadèmia de su Sardu
m Cuncorda sa pàgina de manera automàtica
Stevinik (talk | contribs)
averiguau
Tag: Replaced
Line 7: Line 7:
|TradusiduraInItalianu=trovare
|TradusiduraInItalianu=trovare
|FueddusCampidanesusNoStandard=aghetai
|FueddusCampidanesusNoStandard=aghetai
|FueddusLogudoresusNoStandard=agatae,acatare
|FueddusLogudoresusNoStandard=acatare
|LemaAveriguau=No
|LemaAveriguau=Yes
|LemasCopiausSceti=No
|LemasCopiausSceti=No
|LemaInSuPuddu=agatàe
|LemaInSuPuddu=agatàe
}}
}}
== Informus de su Puddu / Informus dae su Puddu ==
{| class=wikitable style="width: 100%; background-color: white"
|-
| ''Lemas'': [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acafài acafài], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acafàre acafàre], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acafiàre acafiàre], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cafài cafài], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cafàre cafàre]
''Scera de lema / Ischera de lema'': vrb
''Sinònimus / Sinònimos'': [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/abbrancai abbrancai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aciapai aciapai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/afarcai afarcai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/afarrancae afarrancae], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aferrai aferrai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aggafai aggafai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agganciai agganciai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aggarrai aggarrai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aggranfare aggranfare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agguantai agguantai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/carrabbusai carrabbusai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/leai leai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/picare picare]
''Esemprus / Esempros'':
* andhandho a marrare nosi cafaiamus su pistocu, portaiamus ficu e papaiamus a màrticu
* acafadí a mimi!
* timendi mi acafu a una scrafedha chi no aguantat su pesu de su corpus miu
* mancari piciochedha, ceo, cafo e ballo!
* fit unu nare gai longu chi pariat fatu aposta pro l'acafiare
* pro l'ammasetare, cuss'animale cheret chi lu acafiemus
|-
| ''Lemas'': [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acatàre acatàre], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatàe agatàe], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatài agatài], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatàre agatàre], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatàri agatàri], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aghetài aghetài]
''Scera de lema / Ischera de lema'': vrb
''Tradusiduras'': scovare, esìstere, trovare
''Sinònimus / Sinònimos'': [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/coberai coberai], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/esístere esístere], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/èssere èssere], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/imbènnere imbènnere], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/incontrare incontrare], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/iscròiri iscròiri], [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/proare proare]
''Esemprus / Esempros'':
*
* sa richesa poética sarda dha podeus aghetai me in ocasioni de is festas (J.Murgia)
* e poi candho finis sas cumbatas già mi as a narrer comente ti agatas! (Cugurra)
* in cussus tempus no si aghetànt is giornalis
* si ajaju no si fuit mortu si fuit agatadu!
* deo mi agato cun donzi limbazu, nuoresu, campidanesu o àteru
* apo agatadu cosa barata a comporare
* inue ti agatas? ancora emigradu che ses?
* si no abbàidas bene no agatas nudha
* apu agatau sa cosa chi emu pérdiu
* mamma teniat sa cosa remonida in unu costoidorzu chi no amus mai acatadu
* sa Sardínnia si agatat in su Mediterràneu
* annada mala de olia, ocannu: no si ndhe agatat!
* e babbai Micheli ancora si agatat?
* e no l'agatas a fàghere gai, chi ti pago!…
* mancu a cómporu si ndhe agatat, ocannu, de olia de cufetu
* e no l'agatas a iscúdere cussa criadura, chi faghes sos contos cun megus!
* a fortza de chircare s'agatat donzi cosa
* si a tandho si agatat, già est forte che giurru, e no morit de fàdigu…
* una pobidha in dí de oi no est fàtzili a dh'aghetai!
* bae e chilca cantos annos si agatat, custu letu: si no m'imbàglio fit de nonnumannu meu
* tantas cosas si agatant in su mundhu bellas pro medas e malas pro tantos!
''Etimologia'': ltn. *adcaptare
|}
== Acrobamentu de is fueddàrius / Acrobamentu de sos faeddàrios ==
       
{| class="wikitable sortable" style="width: 100%"
|-
! scope="col"| Forma in s' ortografia nosta /</br>Forma in s' ortografia nostra
! scope="col"| Fueddu in su Puddu /</br>Allega in su Puddu
! scope="col"| Scera de lema in su Puddu /</br>Ischera de lema su Puddu
! scope="col"| Tradusidura in su Puddu
! scope="col"| Fueddu in su Rubattu /</br>Allega in su Rubattu
! scope="col"| Bariedadi in su Rubattu
! scope="col"| Tradusiduras in su Rubattu
|-
| rowspan="1" | '''acafai'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acafài acafài]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" |
| accaffai
| campidanesu
| acchiappare, afferrare, agganciare, arraffare, graffare
|-
| rowspan="1" | '''acafare'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acafàre acafàre]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" |
|
|
|
|-
| rowspan="1" | '''acafiai'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| accaffiai
| campidanesu
| accaffare
|-
| rowspan="1" | '''acafiare'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acafiàre acafiàre]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" |
| accaffiare
| logudoresu
| accaffare, acchiappare, afferrare, aggraffare, aggrappare, -arsi, agguantare
|-
| rowspan="1" | '''acanare'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| accanare
| logudoresu
| agganciare, aizzare, ingranare, -ire
|-
| rowspan="1" | '''acassare'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| accassare
| logudoresu
| acchiappare, accordare, esaudire, ottenere
|-
| rowspan="2" | '''acatare'''
| rowspan="2" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/acatàre acatàre]
| rowspan="2" | vrb
| rowspan="2" | scovare, esìstere, trovare
| accattare
| logudoresu
| addare, raggiungere, schiacciare, stiacciare
|-
| acattare
| logudoresu
| incontrare, reperire, ritrovare, trovare
|-
| rowspan="1" | '''agafai'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| aggaffai
| campidanesu
| abbrancare, accaffare, acchiappare, acciuffare, afferrare, agganciare, agghermigliare, aggraffare, aggranfiare, aggrappare, -arsi, arraffare, estorcere, ghermire, graffare, sprangare
|-
| rowspan="1" | '''agafare'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| aggaffare
| logudoresu
| accaffare, acchiappare, afferrare, agganciare, agghermigliare, aggraffare, aggrappare, -arsi, agguantare, arraffare, artigliare, graffare, sprangare
|-
| rowspan="1" | '''agafiare'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| aggaffiare
| logudoresu
| afferrare, aggraffare, stringere
|-
| rowspan="1" | '''agatae'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatàe agatàe]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" | scovare, esìstere, trovare
|
|
|
|-
| rowspan="1" | '''agatai'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatài agatài]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" | scovare, esìstere, trovare
| agattai
| campidanesu
| reperire, rintracciare, rinvenire, ritrovare, scovare, trovare
|-
| rowspan="3" | '''agatare'''
| rowspan="3" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatàre agatàre]
| rowspan="3" | vrb
| rowspan="3" | scovare, esìstere, trovare
| agatare
| logudoresu
| ansimare
|-
| agattare
| logudoresu
| reperire, rintracciare, rinvenire, ritrovare, scovare, trovare, vivere
|-
| aggattare
| logudoresu
| schiacciare
|-
| rowspan="1" | '''agatari'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/agatàri agatàri]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" | scovare, esìstere, trovare
|
|
|
|-
| rowspan="1" | '''aghetai'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/aghetài aghetài]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" | scovare, esìstere, trovare
|
|
|
|-
| rowspan="1" | '''arrafiare'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| arraffiare
| logudoresu
| arraffare
|-
| rowspan="1" | '''cafai'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cafài cafài]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" |
|
|
|
|-
| rowspan="1" | '''cafare'''
| rowspan="1" | [https://ditzionariu.nor-web.eu/faeddu/cafàre cafàre]
| rowspan="1" | vrb
| rowspan="1" |
| caffare
| logudoresu
| acchiappare, afferrare
|-
| rowspan="1" | '''campai'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| campai
| campidanesu
| campare, esistere, sopravvivere, vivere
|-
| rowspan="1" | '''catare'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| cattare
| logudoresu
| ammaccare, appiattire, comprimere, premere, schiacciare, stiacciare
|-
| rowspan="1" | '''cerfai'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| cerfai
| campidanesu
| ammaccare, ammaccare della frutta troppo matura (lat. CREPARE x cat. esclafar), pestare, schiacciare, spiaccicare, stiacciare
|-
| rowspan="1" | '''sagatare'''
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| rowspan="1" |
| sagatare
| logudoresu
| ansimare
|}
== Arresùmini generali / Resùmene generale ==
* '''Campidanesu''': acafai, acafiai, agafai, agatai, campai, cerfai
* '''Logudoresu''': acafiare, acanare, acassare, acatare, agafare, agafiare, agatare, arrafiare, cafare, catare, sagatare
* '''No siguru''': acafare, agatae, agatari, aghetai, cafai
[[Category:Lemas no averiguaus cun prus de 10 formas]] [[Category:Lemas cun prus de 10 formas]]

Revision as of 14:13, 20 January 2023

agatai [a.ga.tà.i], agatare [a.ga.tà.re] v {trovare} ⇐ acatare, aghetai.

Informus giogràficus / Informos geogràficos

Cali variantis imperais in bidda? Scrii-si-ddu o manda-sì un' àudiu.
Cale variantes impitades in bidda? Iscrie-nos-lu o mànda-nos un' àudiu.
Map

Àudius / Àudios

Comenti ddu pronuntziais in bidda? Manda-sì un' àudiu.
Comente lu pronuntziades in bidda? Mànda-nos un' àudiu.
Fueddanti /
Faeddante
LoguMacro-bariedadi /
Macro-bariedade
LemasIPAÀudiu
IvoPronùntzia standardCampidanesuagatai
MirianaPronùntzia standardLogudoresu-Nugoresuagatare